Czego nauczysz się z opakowania czekolady?

Całkiem sporo: stopniowania przymiotników, zaimków i wielu nowych słów. Zwykłe opakowanie może kryć w sobie całą opowieść – jak eventyr, który znajdziesz poniżej.

Et lite eventyr to niespodzianka, którą znajdziesz po rozpakowaniu małej czekoladki. Ja znalazłam jeden z bardziej znanych norweskich eventyrów: De tre bukkene bruse. Podobno tę historię zna każde norweskie dziecko (nie sprawdzałam). Ale wiem, że często wykorzystywana jest w teatrzykach.

Zanim przeczytasz

Warto zapamiętać kilka słów, które podczas czytania tylko powtórzysz. Zwróć uwagę na stopniowanie przymiotników:

tung – tyngre – tyngst (ciężki – cięższy – najcięższy)
ung – yngre – yngst (młody – młodszy – najmłodszy)
gammel – eldre – eldst (stary – starszy – najstarszy)
stor – større – størst (duży – większy – największy)

Często pojawią się też w formie określonej, czyli z końcówką –e.

Znajdziesz tu mnóstwo synonimów. Zauważ, w jaki sposób opisano wypowiedzi trolla:

å brøle – ryknąć,
å skrike – krzyczeć,
å rope – krzyczeć, wołać.

Jest też nieco gramatyki. Jak to zdanie, powtarzane na dwa sposoby:

Hvem tripper på min bru? / Hvem tripper på brua mi?

Kolejną prawidłową wersją byłoby: Hvem tripper på bruen min?

Przejdźmy do historii.

De tre bukkene bruse

Fritt etter Asbjørnsen & Moes “De tre Bukkene Bruse som skulle til seters for å gjøre seg fete.”

Det var en gang tre geitebukker som var på vei til setra på fjellet for å bli fete. Den ene var yngst og minst, den andre i midten og den tredje var eldst og størst. Alle het Bukken Bruse.

De måtte over ei bru på veien, og under den bodde et digert, fælt og sinna troll. Den yngste geitebukken gikk over først. Det sa tripp-trapp så fint på brua. „Hvem tripper på min bru?” brølte trollet. “Nå kommer jeg og tar deg!” “Å nei, ta ikke meg. Vent litt så kommer den mellomste Bukken Bruse, han er mye større.” Sa den minste Bukken Bruse. “Ja vel,” sa trollet.

norweski eventyr - De tre bukkene bruse

Så kom den mellomste bukken over brua. Tripp-trapp sa det litt tyngre på brua. Trollet skrek: “Hvem tripper på brua mi? Nå kommer jeg og tar deg!” “Å nei, ta ikke meg. Vent litt så kommer den største Bukken Bruse, han er mye, mye større”. Sa den mellomste Bukken Bruse. “Ja vel,” sa trollet.

Der kom den største av geitebukkene trampende over brua. Tramp-tramp! Brua knakte og brakte, så stor var han. “Hvem tripper på brua mi?” ropte trollet. Med den dype stemmen sin sa den største Bukken Bruse: “Dette er den store Bukken Bruse.” Og trollet skrek: “Nå kommer jeg og tar deg!”

Den største geitebukken bare lo, for han visste hvordan han skulle overvinne trollet. Og det gjorde han til gangs. Han stakk ut øynene på det og brakk alle bein i kroppen på det, før han kastet det utfor fossen. Så kunne de tre geitebukkene spasere videre til fjellet og ete seg fete hele sommeren gjennom. De ble så tykke at de nesten ikke orket å gå hjem igjen, da kan du tenke deg!

Słowniczek

en geitebukk – koziołek
ei seter – pastwisko
fet – tłusty
diger – wielki
å trippe – tupać
tripp-trapp – tupanie kopytami
å trampe – tupać ciężko
tramp-tramp – ciężkie tupanie
å knake – skrzypieć

å brake – trzaskać
dyp – głęboki
en stemme – głos
å overvinne – przezwyciężyć
å stikke ut øynene – wykłuć oczy
å brekke – złamać
å kaste – wyrzucić
en fosse – wodospad
å orke – dać radę

Jeśli chcesz odkryć swój mały eventyr, to znajdziesz go w Melkesjokolade Freia. Czekoladka bardzo zwykła, ale za to lekcja warta spróbowania.