Letni trening norweskiego

Lato to dobry moment, żeby powtórzyć lekkie, codzienne słownictwo. W tym ćwiczeniu znajdziesz norweskie nazwy jagód i innych owoców, kilka letnich zwrotów oraz słowa, które często wracają w rozmowach o wakacjach w Norwegii.

Możesz zrobić wszystko od razu albo wracać po jednym fragmencie, kiedy masz kilka spokojnych minut. Najważniejsze, żeby powiedzieć odpowiedzi na głos, nie tylko przeczytać je w głowie.

Owoce i jagody lata

Latem norweskie stragany i przydrożne budki pełne są truskawek i malin, a w sklepach nie brakuje arbuzów i melonów. Dobrze znać ich wszystkie nazwy.

Wylosuj owoc po polsku i powiedz go po norwesku. Potem kliknij ekran, żeby sprawdzić odpowiedź.

Ściąga: owoce i jagody po norwesku

Jeśli chcesz mieć wszystko w jednym miejscu, tu jest pełna lista. Zwróć uwagę na rodzajnik. Większość jagód jest rodzaju et, bo kończą się na ten sam człon: -bær.

et jordbær
truskawka
et markjordbær
poziomka
et bringebær
malina
et blåbær
jagoda (borówka)
et bjørnebær
jeżyna
et stikkelsbær
agrest
et solbær
czarna porzeczka
en rips
czerwona porzeczka
en morell
czereśnia
en vannmelon
arbuz
en melon
melon
en plomme
śliwka
en fersken
brzoskwinia
en aprikos
morela
en drue
winogrono

Latem o owocach mówimy zwykle w liczbie mnogiej. Kupujemy całe opakowania, nie pojedyncze sztuki. I tu norweski jest wyjątkowo łaskawy. Jagody kończące się na -bær są rodzaju et, a że bær to słowo jednosylabowe, w liczbie mnogiej nieokreślonej nie dostaje żadnej końcówki. Et jordbær to jedna truskawka, mange jordbær to wiele truskawek. Słowo się nie zmienia.

Pozostałe owoce zachowują się zwyczajnie. W liczbie mnogiej dodajemy -er, a jeśli słowo kończy się już na -e, to samo -r.

W tabeli poniżej masz wszystkie cztery formy każdego owocu: nieokreśloną i określoną, w liczbie pojedynczej i mnogiej.

liczba pojedynczaliczba mnoga
nieokreślonaokreślonanieokreślonaokreślona
et jordbærjordbæretjordbærjordbærene
et markjordbærmarkjordbæretmarkjordbærmarkjordbærene
et bringebærbringebæretbringebærbringebærene
et blåbærblåbæretblåbærblåbærene
et bjørnebærbjørnebæretbjørnebærbjørnebærene
et stikkelsbærstikkelsbæretstikkelsbærstikkelsbærene
et solbærsolbæretsolbærsolbærene
en ripsripsenripsripsene
en morellmorellenmorellermorellene
en vannmelonvannmelonenvannmelonervannmelonene
en melonmelonenmelonermelonene
en plommeplommenplommerplommene
en ferskenferskenenferskenerferskenene
en aprikosaprikosenaprikoseraprikosene
en druedruendruerdruene

Jeśli lubisz takie ćwiczenia słownictwa, zajrzyj też do artykułu zwierzęta po norwesku.

Luźne letnie zwroty

Norweskie lato to nie tylko słówka, ale i spokojny ton rozmowy. Poniżej krótkie zdania, które usłyszysz w wakacyjnej Norwegii. Zapisz albo powiedz brakujące słowa, a potem kliknij Sprawdź.

Ćwiczenie

Uzupełnij zdania po norwesku.

  1. Endelig har jeg fri.
  2. Nyt sommeren!
  3. Vi tar det med ro i sommer.
  4. I dag er det deilig vær.
  5. Vi      koser      oss i hagen.
  6. Slapp av og nyt dagen.
  7. Har dere ferie nå?
  8. Skal vi bade etterpå?
  9. Vi skal grille i kveld.
  10. La oss ta en tur langs sjøen.
  11. Det er så varmt ute.
  12. Ha en fin sommer!
SprawdźxCała prawda jednym gestem.

Tłumaczenie

  1. Wreszcie mam wolne.
  2. Ciesz się latem!
  3. Latem zwalniamy tempo. (dosłownie: Latem bierzemy to na spokojnie.)
  4. Dziś jest przepiękna pogoda.
  5. Miło spędzamy czas w ogrodzie.
  6. Wyluzuj i ciesz się dniem.
  7. Macie teraz urlop?
  8. Popływamy potem?
  9. Zrobimy grilla wieczorem.
  10. Chodźmy na spacer wzdłuż morza.
  11. Jest tak ciepło na dworze.
  12. Miłego lata!

Jeśli chcesz poznać więcej codziennych zwrotów, zerknij do artykułów powitania po norweskudo widzenia po norwesku.

Norweskie lato w kilku słowach

Na koniec kilka słów, które trudno przetłumaczyć jednym polskim odpowiednikiem, bo opisują raczej sposób, w jaki Norwegowie spędzają lato. Nie ma tu ćwiczenia. Po prostu przeczytaj i zapamiętaj te, które Ci się spodobają.

(et) friluftsliv
Życie na świeżym powietrzu. Spędzanie czasu w naturze niezależnie od pogody. Jeden z filarów norweskiej kultury, a latem widać go na każdym kroku.
(en) fellesferie
Wspólny urlop. Tradycyjnie w lipcu wiele firm zamyka się na kilka tygodni, więc pół Norwegii ma wolne w tym samym czasie.
(ei) hytte
Domek letniskowy, często prosty, w górach albo nad wodą. Norweski sposób na spokój i oderwanie się od miasta.
(en/ei) rorbu
Tradycyjna chata rybacka na palach nad wodą, dawniej dla rybaków, dziś często wynajmowana turystom na Lofotach.
(ei/en) midnattssol
Słońce o północy. Na północ od koła podbiegunowego latem w ogóle nie zachodzi.
(en) sydentur
Wyjazd „na południe”, do cieplejszych krajów. Dla wielu Norwegów to nieodłączna część lata.
(en) engangsgrill
Grill jednorazowy. Latem widok w każdym parku, a przy okazji temat sporów o zaśmiecone trawniki i lokalne zakazy.
(et) bålforbud
Zakaz rozpalania ognisk. Obowiązuje zwykle od 15 kwietnia do 15 września w otwartym terenie, żeby chronić lasy przed pożarem.

A do tego pogoda

Norweskie lato to nie tylko słońce. Bywa upalnie, ale potrafi też nagle lunąć. Kilka słów, które usłyszysz w prognozie i w rozmowach o pogodzie.

(en) hetebølge
Fala upałów.
(en/ei) tropenatt
Noc tropikalna. Taka, w której temperatura nie spada poniżej 20°C. W Norwegii rzadkość i od razu temat rozmów.
(et) striregn
Ulewa, rzęsisty deszcz lejący godzinami.
(et) ruskevær
Paskudna, wietrzno-deszczowa pogoda. Latem też się zdarza.
(et) vindkast
Poryw wiatru.
(en/ei) snøgrense
Granica śniegu. Wysokość, powyżej której w górach wciąż leży śnieg. Nawet w środku lata Yr podaje ją w prognozach, np. snøgrensa kan komme helt ned mot 1000 meter (granica śniegu może zejść aż do 1000 metrów). W dolinie możesz się kąpać, a wyżej wciąż bieleją szczyty.

Twoja kolej

A teraz coś od Ciebie. Wybierz jedno słowo albo zwrot i napisz w komentarzu krótkie zdanie po norwesku: o swoim lecie, prawdziwym albo wymyślonym. Może być zupełnie proste, np. Jeg har ferie nå albo Jeg vil ha ei hytte ved sjøen. Przeczytamy Twoje zdania i sprawdzimy.

Jeśli chcesz poczuć norweskie lato mocniej, zajrzyj do naszego wspomnienia z Lofotów. Jest tam i midnattssol, i rorbu, i wieczór przy ognisku nad wodą.